Sinsi ilerleyen ve çoğu zaman belirti vermeyen şah damarı (karotis) darlığı, kalıcı felç riskini beraberinde getiriyor. Doç. Dr. Onur Kadir Uysal, modern tıbbın sunduğu karotis stentleme yöntemiyle felç riskinin nasıl minimize edilebileceğini açıkladı.

Beyni besleyen ana damarlarda meydana gelen daralmalar, modern toplumda yaşlanan nüfusla birlikte ciddi bir sağlık tehdidi oluşturmaya devam ediyor. Halk arasında "şah damarı darlığı" olarak bilinen karotis arter hastalığı, müdahale edilmediğinde beyne giden kan akışını keserek kalıcı sakatlıklara veya hayati kayıplara yol açabiliyor.

Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Onur Kadir Uysal, özellikle damar sertliği bulunan ve ileri yaştaki bireyleri yakından ilgilendiren tedavi yöntemlerine dair kritik bilgiler paylaştı.

ŞAH DAMARI DARLIĞI NEDİR? NEDEN TEHLİKELİDİR?

Şah Damarlarının boynun her iki yanında yer aldığını ve beynin oksijen ihtiyacını karşılayan ana arterler olduğunu belirten Doç. Dr. Uysal, bu damarlardaki tıkanıklığın "patlamaya hazır bir bomba" gibi çalışabileceğine dikkat çekti:

"Bu damarlarda oluşan kireçlenme ve daralma, zamanla kan akışını azaltır veya buradan kopan bir pıhtı doğrudan beyne giderek felce (inme) neden olabilir. Bizim amacımız sadece oluşan tabloyu tedavi etmek değil, felç gelişmeden önce bu riski ortadan kaldırmaktır.”

SESSİZ İLERLER, AMA VÜCUT SİNYAL VERİR

Şah damarı darlığının her zaman belirti vermediğini belirten Dr. Uysal, bazı hastalarda görülebilecek kritik uyarı işaretlerine dikkat çekti:

•           Geçici görme kaybı (gözün önüne perde inmesi hissi)

•           Konuşmada ani bozulma veya pelteklik

•           Kol veya bacakta tek taraflı güçsüzlük / uyuşukluk

“Bu şikayetler kısa sürse bile asla göz ardı edilmemelidir. Çünkü yaklaşan bir felcin habercisi olabilir.”

AMELİYATSIZ VE ETKİLİ BİR ÇÖZÜM: KAROTİS STENTLEME

Günümüzde uygun hastalarda cerrahi müdahaleye alternatif olarak sıkça uygulanan karotis stentleme yöntemi, hastanın konforunu artırırken iyileşme süresini de kısaltıyor. İşlemin teknik detaylarına değinen Doç. Dr. Onur Kadir Uysal, şu ifadeleri kullandı: "Karotis stentleme işleminde, damar içerisindeki daralmış bölgeye anjiyo benzeri bir yöntemle ulaşıyoruz. Bu bölgeye yerleştirdiğimiz stent sayesinde damarı içten genişleterek kan akımını yeniden düzenliyoruz.Aynı zamanda stentin koruyucu bariyer etkisinden faydalanıyoruz. Bu yöntem, uygun hasta grubunda oldukça başarılı sonuçlar veriyor."

FELÇ RİSKİNE KARŞI "KORUYUCU FİLTRE"

İşlem sırasında en büyük endişenin beyne pıhtı gitmesi olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Uysal, modern tıbbın bu konuda sunduğu güvenlik önlemlerini anlattı:

•           Pıhtı Tutucu Sistemler: İşlem sırasında beyne pıhtı gitmesini önleyen özel koruyucu "şemsiye" benzeri filtreler kullanılır.

•           Kişiye Özel Stent Seçimi: Hastanın damar yapısına, darlığın sertliğine ve yaşına göre en uygun malzeme tercih edilir.

•           Donanımlı Merkez Vurgusu: Olası komplikasyonlara anında müdahale edebilecek operatör ve altyapıya sahip merkezlerin önemi kritiktir. Tüm süreç donanımlı merkezlerde planlanmalıdır.

 ERKEN TANI İLE FELÇ ÖNLENEBİLİR

Sözlerinin sonunda en kritik noktanın erken tanı olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Onur Kadir Uysal, özellikle risk grubundaki bireylerin kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini belirterek, “Sigara kullanımı, yüksek kolesterol, diyabet ve aile öyküsü olan kişilerde inme riski daha yüksek. Erken dönemde tespit edilen bir şah damarı darlığı, doğru tedavi ile felce yol açmadan kontrol altına alınabilir.” dedi.

Dr. Uysal inmenin çoğu zaman kaçınılmaz olmadığını, doğru zamanda yapılan değerlendirme ve doğru müdahale ile büyük ölçüde önlenebileceğini vurgulayarak sözlerini noktaladı.